ورود نظام‌مند به عرصه تولید و عرضه کالا، یکی از پرسودترین و در عین حال استراتژیک‌ترین اقدامات اقتصادی به شمار می‌رود. بسیاری از کارآفرینان و سرمایه‌گذاران با این چالش روبه‌رو هستند که آیا باید صرفاً بر فرآیند ساخت و تولید کالا تمرکز کنند یا بستر صادرات، واردات و توزیع تجاری آن را نیز در دست بگیرند؟ پاسخ کارشناسی به این نیاز، ثبت شرکت تولیدی بازرگانی است؛ ساختاری پویا و دومنظوره که به کسب‌وکارها اجازه می‌دهد نه تنها ارزش افزوده صنعتی خلق کنند، بلکه در بازارهای بین‌المللی و زنجیره‌های تامین داخلی و خارجی نیز نقشی اثرگذار ایفا نمایند.
فرآیند اداری، حقوقی و ثبتی این نوع شرکت‌ها پیچیدگی‌ها و ظرافت‌های فنی خاص خود را دارد. انتخاب موضوع فعالیت صحیح، اخذ مجوزهای لازم نظیر جواز تاسیس و پروانه بهره‌برداری، دریافت کارت بازرگانی، تنظیم دقیق اساسنامه و شناخت تکالیف مالیاتی و بیمه‌ای، از جمله گام‌هایی هستند که نیازمند دانش تخصصی و تسلط حقوقی می‌باشند. در این راهنمای جامع، کلیه مراحل، مدارک، هزینه‌ها و الزامات قانونی ثبت شرکت تولیدی بازرگانی را با رویکردی کاربردی و قدم‌به‌قدم مورد بررسی قرار می‌دهیم تا کارآفرینان محترم با دیدی روشن و بدون اتلاف هزینه و زمان، مسیر موفقیت تجاری خود را ترسیم کنند.
۱. ماهیت و مفهوم ثبت شرکت تولیدی بازرگانی
پیش از آنکه به مراحل اداری بپردازیم، ضروری است بدانیم تعریف دقیق یک شرکت با موضوعیت تولیدی و بازرگانی چیست و چنین هویتی چه تمایزاتی با سایر شرکت‌های تجاری تک‌منظوره دارد.
۱.۱. شرکت تولیدی چیست؟
شرکت تولیدی به شخصیتی حقوقی اطلاق می‌شود که موضوع فعالیت آن مبتنی بر تبدیل مواد اولیه یا قطعات به محصولات نیمه‌ساخته یا تمام‌شده است. این دسته از شرکت‌ها مستقیماً با راه‌اندازی کارگاه، کارخانه یا خطوط مونتاژ سر و کار دارند. فعالیت‌های تولیدی ملزم به اخذ استانداردهای ایمنی، زیست‌محیطی، پروانه بهداشت (در صورت مرتبط بودن) و از همه مهم‌تر صدور جواز تاسیس از وزارت صنعت، معدن و تجارت (یا سایر نهادهای بخشی مانند جهاد کشاورزی) هستند.
۱.۲. شرکت بازرگانی چیست؟
شرکت بازرگانی مجموعه‌ای است که محور عملیاتی آن بر پایه خرید، فروش، توزیع، صادرات و واردات کالاهای مجاز بازرگانی بنا شده است. این شرکت‌ها بدون آنکه الزاماً خط تولید فیزیکی داشته باشند، به عنوان حلقه واصل میان تولیدکنندگان و بازارهای نهایی یا میان بازارهای بین‌المللی و مصرف‌کنندگان عمل می‌کنند. اصلی‌ترین ابزار عملیاتی آن‌ها برای مراودات فرامرزی، داشتن کارت بازرگانی معتبر و تسلط بر امور گمرکی و ترخیص کالا است.
۱.۳. مزایای ادغام موضوع تولیدی و بازرگانی در قالب یک شرکت واحد
ثبت شرکت تولیدی بازرگانی این امکان را فراهم می‌سازد که یک شخصیت حقوقی به طور همزمان:
- زنجیره تامین بدون واسطه: مواد اولیه، ماشین‌آلات خط تولید و قطعات یدکی را بدون نیاز به شرکت‌های واسط مستقیماً وارد کشور کند.
- صادرات مستقیم کالا: محصولات نهایی تولید شده در کارخانه یا کارگاه خود را با برند تجاری خویش به کشورهای دیگر صادر کند و از تسهیلات، جوایز صادراتی و معافیت‌های مالیاتی مربوط به صادرات بهره‌مند شود.
- انعطاف‌پذیری در چرخه درآمدی: در مقاطعی که ممکن است خط تولید بنا به دلایلی (مانند تامین مواد اولیه یا تعمیرات) با ظرفیت کمتری کار کند، بخش بازرگانی شرکت به خرید و فروش و ترانزیت کالا پرداخته و سودآوری سازمان را تضمین نماید.
- اعتبار بانکی و جذب سرمایه: تجمیع دو بعد قدرتمند صنعتی و تجاری در ساختار شرکت، رتبه اعتباری شخصیت حقوقی را در مذاکرات بانکی برای اخذ وام‌های صنعتی، گشایش ال‌سی (LC) و جذب سرمایه‌گذاران خارجی ارتقا می‌دهد.
۲. بهترین قالب حقوقی برای ثبت شرکت تولیدی بازرگانی
بر اساس قانون تجارت، شرکت‌های تجاری در قالب‌های گوناگونی (از جمله سهامی عام، سهامی خاص، با مسئولیت محدود، تضامنی، نسبی، مختلط سهامی و مختلط غیرسهامی) به ثبت می‌رسند. با این حال، در عمل بیش از ۹۵ درصد شرکت‌های فعال در حوزه صنعت و بازرگانی، در دو قالب شرکت با مسئولیت محدود یا شرکت سهامی خاص به ثبت می‌رسند.
| شاخص مقایسه‌ای | شرکت سهامی خاص | شرکت با مسئولیت محدود |
| تعداد شرکا / سهامداران | حداقل ۳ نفر سهامدار + ۲ نفر بازرس | حداقل ۲ نفر شریک |
| تامین و تودیع سرمایه اولیه | واریز حداقل ۳۵٪ از سرمایه اعلامی به حساب بانکی به نام شرکت در شرف تاسیس | صرفاً اقرار به وصول سرمایه نزد مدیرعامل (عدم الزام واریز اولیه در بانک) |
| مسئولیت تعهدات و بدهی‌ها | به میزان مبلغ اسمی سهام هر سهامدار | به میزان سهم‌الشرکه هر شریک در شرکت |
| نهاد نظارتی داخلی | حضور بازرس اصلی و بازرس علی‌البدل الزامی است | حضور هیئت نظار تنها در صورت بیش از ۱۲ شریک الزامی است |
| اعتبار در مناقصات و وام‌ها | اعتبار بالا، پذیرش گسترده در مناقصات دولتی و ال‌سی‌های بانکی | اعتبار مناسب ولی محدودیت در برخی مناقصات بزرگ دولتی |
| تمدید دوره‌ای اعضای هیئت مدیره | حداکثر برای مدت ۲ سال (تمدید مجدد نیازمند صورتجلسه رسمی است) | امکان انتخاب مدیران به صورت نامحدود و بدون قید زمان |
۲.۱. پیشنهاد تخصصی کلینیک ایده پردازان
اگر هدف شما راه‌اندازی کارخانه، ورود به مناقصات بزرگ، دریافت تسهیلات ارزی و بانکی و برقراری ارتباط با شرکای بین‌المللی است، بدون شک ثبت شرکت سهامی خاص انتخابی امن، پایدار و حرفه‌ای‌تر به شمار می‌رود. اما اگر قصد دارید با همراهی اعضای خانواده یا یک شریک تجاری، فعالیتی چابک و با تشریفات اداری سالانه کمتر آغاز نمایید، قالب شرکت با مسئولیت محدود گزینه مناسبی خواهد بود.
۳. مدارک لازم جهت ثبت شرکت تولیدی بازرگانی
آماده‌سازی بدون نقص مدارک حقوقی، هویتی و فنی، اصلی‌ترین عامل جلوگیری از ابلاغ اخطار رد یا نقصی پرونده در سامانه اداره ثبت شرکت‌ها است. این مدارک را می‌توان در دو دسته مدارک هویتی-عمومی و مدارک اختصاصی-مجوزها دسته‌بندی کرد:
۳.۱. مدارک هویتی و اداری اعضا و سهامداران
- تصویر شناسنامه و کارت ملی هوشمند کلیه اعضای هیئت مدیره، سهامداران یا شرکا و بازرسین (در سهامی خاص).
- ارائه گواهی عدم سوء پیشینه کیفری برای تمام اعضای هیئت مدیره و بازرسین (که امروزه از طریق سامانه ثنا به صورت آنلاین و سریع دریافت می‌شود).
- ارائه شماره تلفن همراه معتبر و فعال به نام هر یک از اعضا و ثبت‌نام در سامانه ثنا.
- گواهی بانکی مبنی بر واریز حداقل ۳۵ درصد سرمایه اولیه شرکت (مخصوص شرکت‌های سهامی خاص).
- وکالت‌نامه رسمی یا تفویض اختیار در صورتی که امور ثبت از طریق وکیل و کارشناس رسمی حقوقی انجام می‌پذیرد.
۳.۲. اسناد و اوراق ثبتی شرکت
- اساسنامه تکمیل شده: سندی که نقشه راه، ساختار تصمیم‌گیری، اختیارات هیئت مدیره و مقررات داخلی شرکت را تشریح می‌کند.
- شرکت‌نامه و تقاضانامه: ویژه شرکت‌های با مسئولیت محدود.
- اظهارنامه ثبت شرکت: ویژه شرکت‌های سهامی خاص که وضعیت سهام، میزان تعهدات و نحوه پرداخت را تبیین می‌نماید.
- صورتجلسه مجمع عمومی موسسین: شامل انتخاب مدیران، بازرسان و تعیین سمت‌های اداری.
- صورتجلسه هیئت مدیره: تعیین صاحبان حق امضای مجاز اوراق و اسناد تعهدآور و بهادار شرکت.
۳.۳. مجوزهای فنی و صنعتی (بخش اختصاصی تولید)
یکی از پرتکرارترین پرسش‌ها این است: آیا در همان مرحله ثبت در اداره ثبت شرکت‌ها نیاز به جواز تاسیس داریم؟
پاسخ دقیق این است: طبق بخشنامه‌های جاری، درج عباراتی نظیر «صادرات و واردات کلیه کالاهای مجاز بازرگانی و خرید و فروش اقلام مرتبط» نیازمند مجوز اولیه نیست. اما اگر بخواهید نام شرکت الزاماً حاوی کلمه «تولیدی» باشد یا در موضوع فعالیت عنوان صریح تولید نوعی خاص از کالاهای تحت کنترل (مانند دارو، مواد بهداشتی، صنایع غذایی خاص، تجهیزات نظامی یا پتروشیمی) قید گردد، ممکن است اداره ثبت شرکت‌ها پیش از صدور آگهی تاسیس، موافقت اصولی یا استعلام از وزارت صمت، وزارت بهداشت یا سازمان محیط زیست را مطالبه نماید.
۴. مراحل گام‌به‌گام ثبت شرکت تولیدی بازرگانی
برای اینکه فرآیند تاسیس شخصیت حقوقی شما بدون سردرگمی پیش برود، این روند را به ۵ مرحله عملیاتی تقسیم کرده‌ایم:
مرحله اول: تعیین استراتژی، سرمایه و اعضای کلیدی
در نخستین گام باید سمت‌های سازمانی، میزان سهم هر فرد، نشانی دقیق کد پستی دفتر مرکزی و میزان سرمایه اولیه مشخص شود. سرمایه اولیه طبق قانون تجارت می‌تواند از حداقل ۱,۰۰۰,۰۰۰ ریال شروع شود، اما برای شرکت‌های تولیدی بازرگانی توصیه می‌شود به منظور جلب اعتماد مشتریان و اخذ رتبه‌بندی‌های بعدی، سرمایه اولیه ارقام واقعی‌تر و متناسب‌تری را نمایش دهد.
مرحله دوم: انتخاب نام‌های پیشنهادی و ثبت اطلاعات در سامانه
سامانه ثبت شرکت‌ها و موسسات غیرتجاری بستر ورودی تمامی درخواست‌ها است. شما باید ۵ نام سه سیلابی یا چند سیلابی با ریشه کاملاً فارسی و بدون اصطلاحات بیگانه انتخاب کرده و بر اساس اولویت وارد نمایید. در تنظیم موضوع فعالیت، باید بندهای مربوط به حوزه فعالیت صنعتی (تولید، مونتاژ، فرآوری، بسته‌بندی) و حوزه بازرگانی (خرید، فروش، صادرات، واردات، بازاریابی غیر هرمی، اخذ نمایندگی خارجی و اعطای نمایندگی، شرکت در مناقصات و مزایدات) با عبارات حقوقی دقیق نگارش شوند.
مرحله سوم: تایید نام و ارسال اوراق فیزیکی
پس از بررسی کارشناس اداره ثبت و تایید یکی از نام‌های پیشنهادی، نسخه‌های نهایی اساسنامه، اظهارنامه یا شرکت‌نامه و صورتجلسات چاپ شده و به امضای تمامی شرکا، مدیران و بازرسین می‌رسد. این اوراق منضم به مدارک هویتی از طریق باجه‌های پستی منتخب و به وسیله پاکت‌های مخصوص اداره ثبت شرکت‌ها ارسال می‌گردند.
مرحله چهارم: صدور آگهی ثبت، پرداخت حق‌الثبت و درج در روزنامه‌ها
با وصول مرسوله به اداره ثبت و تطبیق نهایی مدارک با داده‌های سامانه‌ای، کارشناس ثبت پیش‌نویس آگهی را صادر می‌کند. پس از واریز حق‌الثبت و امضای الکترونیک، آگهی تاسیس صادر شده و شناسه ملی و شماره ثبت اختصاص داده می‌شود. انتشار آگهی در روزنامه رسمی کشور و روزنامه کثیرالانتشار منتخب شرکت، آخرین اقدام در این مرحله جهت رسمیت یافتن عمومی شرکت است.
مرحله پنجم: اقدامات قانونی ضروری بلافاصله پس از ثبت
بسیاری از افراد تصور می‌کنند با دریافت آگهی روزنامه رسمی کار به اتمام رسیده است؛ در حالی که مراحل حیاتی زیر باید فوراً آغاز شوند:
- پلمپ دفاتر تجاری (دفتر روزنامه و دارایی): طبق ماده ۶ قانون تجارت، تمامی شرکت‌ها موظف‌اند دفاتر مالی سال جاری و سال بعد خود را پلمپ کنند.
- تشکیل پرونده مالیاتی و اخذ کد اقتصادی جدید: تا حداکثر ۲ ماه پس از ثبت شرکت جهت تعیین حوزه مالیاتی و پرداخت حق تمبر سرمایه (نیم در هزار) اقدام شود.
- افتتاح حساب بانکی حقوقی: انتقال حق برداشت به حساب شرکت و آزادسازی سرمایه تودیع شده اولیه.
- اخذ جواز تاسیس صنعتی: جهت استقرار ماشین‌آلات و احداث کارخانه از درگاه ملی مجوزها و سامانه بهین‌یاب.
- اخذ کارت بازرگانی: از طریق سامانه جامع تجارت و اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران به منظور ورود مستقیم به فاز صادرات و واردات.
۵. هزینه‌های ثبت شرکت تولیدی بازرگانی در سال جاری
محاسبه هزینه‌های ثبتی نیازمند شفاف‌سازی دقیق میان هزینه‌های اداری-دولتی و هزینه‌های دریافت مجوزهای بهره‌برداری است. هزینه‌های پایه ثبت شرکت معمولاً مشتمل بر موارد زیر است:
۵.۱. ریزهزینه‌های فرآیند ثبتی
- حق‌الثبت اداره ثبت شرکت‌ها: متناسب با میزان سرمایه اولیه تعیین می‌شود.
- هزینه تعیین نام و بررسی کارشناسی سامانه: مبلغ قانونی تعیین‌شده در درگاه پرداخت الکترونیک قوه قضاییه.
- هزینه پست پیشتاز و پاکت‌های مخصوص: ارسال مدارک فیزیکی به اداره ثبت استان مربوطه.
- هزینه آگهی تاسیس در روزنامه رسمی کشور: بستگی به تعداد خطوط، کلمات و کاراکترهای موضوع فعالیت شرکت دارد (موضوعات ترکیبی تولیدی-بازرگانی معمولاً به دلیل طولانی‌تر بودن شرح اختیارات، هزینه چاپ بالاتری دارند).
- هزینه چاپ در روزنامه کثیرالانتشار: بر اساس تعرفه روزنامه انتخابی (سراسری، محلی یا اختصاصی).
- حق تمبر سرمایه اولیه اداره مالیات: نیم در هزار ارزش کل سرمایه ثبت‌شده در اساسنامه.
- هزینه حق‌الوکاله و خدمات تخصصی: دستمزد موسسات ثبتی و وکلای پایه یک جهت تدوین اساسنامه سفارشی، پیگیری مراحل و جلوگیری از رد صلاحیت پرونده.
۵.۲. هزینه‌های ثانویه و تخصصی جهت ورود به چرخه عملیات
- هزینه‌های مربوط به جواز تاسیس: هزینه‌های ثبت در سامانه‌های دولتی، بازدید کارشناسان صمت و استعلامات محیط‌زیستی.
- هزینه‌های کارت بازرگانی: عضویت در اتاق بازرگانی، تایید حساب بانکی، هزینه دوره‌های آموزشی الزامی اتاق و تایید مفاصاحساب‌های قانونی.
۶. اخذ مجوزهای مکمل: تلاقی تولید و بازرگانی
یک شرکت تولیدی بازرگانی بدون داشتن اسناد فنی کارخانه‌ای و ابزارهای تجارت خارجی صرفاً یک نام ثبت‌شده روی کاغذ است. برای رسیدن به مرحله سودآوری عملیاتی، طی دو مسیر موازی الزامی است:
الف) فاز صنعتی: جواز تاسیس و پروانه بهره‌برداری
برای شروع تولید، باید زمینی در شهرک‌های صنعتی تهیه شده یا مکانی مطابق با استانداردهای رده‌بندی زیست‌محیطی اجاره گردد. اخذ جواز تاسیس این اجازه را می‌دهد که زیرساخت سوله ساخته شود، وام‌های صنایع و معادن درخواست گردد و گمرک بر اساس آن معافیت‌های ورود ماشین‌آلات خط تولید را بررسی نماید. پس از تکمیل زیرساخت‌ها و نصب خطوط تولید، با بازدید نهایی بازرسان صمت، پروانه بهره‌برداری صنعتی اعطا می‌شود که معتبرترین سند رسمی تولیدکننده بودن در کشور است.
ب) فاز تجاری: دریافت کارت بازرگانی حقوقی
برای واردات قطعات، ملزومات بسته‌بندی، مواد پایه یا صادرات کالای آماده با ارزش صادراتی، مدیرعامل یا نماینده مجاز شرکت باید شرایط اخذ کارت بازرگانی را احراز نمایند. این شرایط شامل داشتن محل فعالیت تجاری مجاز (با سند ملکی یا اجاره‌نامه با کد رهگیری)، ارائه گواهی سوء پیشینه، احراز صلاحیت مالی از طریق گردش حساب و ارائه دفاتر مالیاتی است.
۷. اشتباهات رایج در فرآیند ثبت شرکت تولیدی بازرگانی
بسیاری از متقاضیان به دلیل عدم آگاهی از روندهای ثبتی و ضوابط ثانویه متحمل خسارات مالی و اتلاف ماه‌ها زمان می‌شوند:
- کلی‌گویی یا نگارش ناقص موضوع فعالیت: اگر عبارت‌های ناظر بر امور بازرگانی یا تولیدی به غلط و ناقص نگارش شوند، بعدها هنگام مراجعه به اداره گمرک یا وزارت صنعت برای اخذ سهمیه ارزی و ثبت سفارش با عدم تطابق موضوع فعالیت مواجه خواهید شد و ناچار به تنظیم صورتجلسه تغییرات و پرداخت هزینه‌های مجدد می‌شوید.
- انتخاب آدرس نامعتبر یا صوری: استفاده از آدرس‌هایی با کاربری نامناسب یا ارائه کدهای پستی اشتباه، هنگام استعلام کد اقتصادی و تشکیل پرونده مالیاتی به مسدودی پرونده و جریمه‌های سنگین منتهی می‌گردد.
- تعیین غیرکارشناسی میزان سرمایه: درج سرمایه‌های بسیار بالا در ابتدای راه مشمول حق تمبر مالیاتی سنگین می‌شود؛ در مقابل، درج مبالغ بسیار ناچیز اعتبار شرکت را در اخذ تسهیلات و اعتبار اسنادی (LC) از بین می‌برد. محاسبه بهینه این میزان به مشاوره حرفه‌ای با اقتصاددانان و کارشناسان مالیاتی نیاز دارد.
- غفلت از ثبت برند تجاری (علامت تجاری): نام ثبت‌شده شرکت به معنای مالکیت انحصاری آن برند روی قفسه فروشگاه‌ها نیست! همزمان با ثبت شرکت باید نسبت به ثبت علامت تجاری در اداره مالکیت معنوی اقدام نمایید تا دسترنج کار صنعتی شما توسط رقبا کپی نشود
۸. مشاوره تخصصی و ثبت تضمینی با کلینیک کسب و کار ایده پردازان
فرآیند ثبت شرکت تولیدی بازرگانی تصمیمی زیربنایی است که آینده فعالیت‌های صنعتی و تجارت بین‌المللی شما را پایه‌ریزی می‌کند. هرگونه خطا در تدوین مواد اساسنامه، مشخص کردن حق امضاها، حدود اختیارات هیئت مدیره یا عدم رعایت تشریفات اداری می‌تواند روند پیشرفت خطوط تولید یا ترخیص محموله‌های وارداتی و صادراتی شما را متوقف سازد.
متخصصان، مشاوران حقوقی و وکلای پایه یک در کلینیک کسب و کار ایده پردازان (شرکت ایده پردازان صنعت پارس) در تمامی مراحل این مسیر در کنار شما هستند. ما نه‌تنها امور اداری، نام‌گذاری، تنظیم اسناد حقوقی و ثبت نهایی شرکت شما را با بالاترین سرعت و دقت انجام می‌دهیم، بلکه با ارائه زنجیره کاملی از خدمات از قبیل:
- خدمات صفر تا صد اخذ جواز تاسیس و پروانه بهره‌برداری،
- تشکیل پرونده مالیاتی و اخذ کد اقتصادی،
- دریافت کارت بازرگانی حقیقی و حقوقی،
- و ثبت علامت تجاری و علائم بسته‌بندی کالا،
بستری امن و قدرتمند برای پیشرفت کسب‌وکار شما مهیا می‌سازیم. جهت دریافت مشاوره رایگان تخصصی متناسب با مدل کسب‌وکارتان، استعلام هزینه‌ها و واگذاری پرونده ثبتی به کارشناسان زبده، همین امروز با کارشناسان کلینیک کسب و کار ایده پردازان تماس حاصل فرمایید و گام اول را با اطمینان بردارید.
تلفن: ۰۲۵۳۳۳۴۴۵۰۱
سوالات متداول
۱. حداقل زمان لازم برای ثبت شرکت تولیدی بازرگانی چقدر است؟
فرآیند ثبت سامانه، تایید نام، ارسال پستی اسناد تا صدور شماره ثبت و انتشار آگهی روزنامه رسمی معمولاً بین ۱۰ الی ۱۵ روز کاری زمان می‌برد. اخذ مجوزهای مازاد مانند جواز تاسیس یا کارت بازرگانی بر اساس صنعت مورد نظر نیازمند بازه زمانی مجزایی (بین ۲۰ روز تا چند ماه) خواهد بود.
۲. آیا برای ثبت شرکت تولیدی بازرگانی حتماً باید کارخانه یا سوله صنعتی داشته باشیم؟
خیر؛ برای مرحله ثبت شخصیت حقوقی در اداره ثبت شرکت‌ها صرفاً ارائه یک کد پستی معتبر با کاربری اداری یا تجاری کفایت می‌کند. احداث یا اجاره سوله و کارخانه برای مراحل بعدی یعنی درخواست جواز تاسیس، پروانه بهره‌برداری و تخصیص کد کارگاهی تامین اجتماعی ضروری خواهد بود.
۳. تفاوت شرکت تولیدی بازرگانی با شرکت خدمات بازرگانی چیست؟
شرکت خدمات بازرگانی صرفاً بر ترخیص کالا، حق‌العمل‌کاری، مشاوره تجاری و حمل و توزیع تمرکز دارد و فاقد بخش ساخت و دگرگونی متریال است. در حالی که شرکت تولیدی بازرگانی، زنجیره ساخت فیزیکی محصول را در کنار حقوق صادرات، واردات و تجارت در بر می‌گیرد.
۴. حداقل سرمایه اولیه برای تاسیس شرکت تولیدی بازرگانی چقدر است؟
از نظر قانون تجارت ایران، حداقل سرمایه برای شرکت سهامی خاص یا با مسئولیت محدود مبلغ ۱,۰۰۰,۰۰۰ ریال (یکصد هزار تومان) است. با این حال با توجه به ماهیت تولیدی و فعالیت‌های گمرکی، توصیه می‌شود سرمایه ثبتی رقمی واقعی‌تر (مثلاً ۵۰ تا چند صد میلیون تومان) در نظر گرفته شود تا در دریافت کارت بازرگانی، تسهیلات و امتیازات صنعتی دچار اختلال نشوید.
۵. آیا حضور بازرس در شرکت‌های تولیدی بازرگانی الزامی است؟
اگر شرکت در قالب سهامی خاص تاسیس شود، تعیین حداقل دو نفر بازرس (یک بازرس اصلی و یک بازرس علی‌البدل) که نباید هیچ‌گونه نسبت فامیلی درجه یک با اعضای هیئت مدیره داشته باشند، از الزامات قانونی غیرقابل چشم‌پوشی است. در قالب با مسئولیت محدود نیازی به بازرس نیست مگر اینکه تعداد شرکا از ۱۲ نفر فراتر رود.
